بسم الله الرحمن الرحیم

به متن هایی که در جلسات قبل گفتگو کردم نگاه کنید باید از داخل آنها مطالب پیدا کنید، برای خودتان نکته هایی پیدا کنید، تا به دنبال نکته حرکت کنید و چیزهایی تازه کشف کنید و این خیلی مهم است.
در این عالم 2 نگرش و نگاه به هستی و حقیقت حیات انسان وجود دارد، انسان براساس این 2 نگرش عمل کننده است .
دسته اول:
نگرش مادی، این گروه اصالت را به ماده، نفس مادی، حوائج و لذات آن قرار می دهند . خیلی ساده . فقط لذات مادی دنیا را می خواهند به هر شکل آن . حالا خیلی جالب است، بعضی ها طبیعت را دوست دارند مگر بد است ؟ نه، ولی تو که طبیعت را دوست داری چرا با ندای توحید مقابله می کنی؟ نه، راجع به خدا حرف نزن، من به اینجور چیزها کاری ندارم، خیلی غلط است . اصالت گروه مادی گرا براساس ماده، نفس مادی، حوائج و لذات انسان در دنیا است این ها وقتی ندای توحید بلند می شود مقابله کردن با آن را شروع می کنند.
کلام قرآن، سوره یس آیه 14 خداوند فرموده؛ إِذْ أَرْسَلْنَا إِلَيْهِمُ اثْنَيْنِ فَكَذَّبُوهُمَا فَعَزَّزْنَا بِثَالِثٍ فَقَالُوا إِنَّا إِلَيْكُمْ مُرْسَلُونَ، هنگامی که دو نفر از رسولان را به سوی آنها فرستادیم آنها رسولان ما را تکذیب کردند، تازه خداوند دوتایی فرستاده بود، پس برای تقویت آنها ما نفر سومی را فرستادیم آنها همگی گفتند ما فرستادگان خدا به سوی شما هستیم می دانید؟ ما از طرف خدا به سوی شما آمدیم که برای شما خط مشی دنیا را تعیین کنیم .
در سوره یس آیه 30 خداوند فرموده؛ يَا حَسْرَةً عَلَى الْعِبَادِ ۚ مَا يَأْتِيهِمْ مِنْ رَسُولٍ إِلَّا كَانُوا بِهِ يَسْتَهْزِئُونَ، افسوس بر این بندگان که هیچ پیامبری برای هدایت آن ها نیامد مگر آن که او را استهزا گرفتند . به او خندیدند و مسخره اش کردند. لازم است گاهی اوقات ما به حرف هایی که در جامعه می زنیم و گفتگوهایی که می کنیم کمی محیط شویم ببینیم چه کار می کنیم .
خداوند در قرآن یک عده را بعنوان اخسر یاد می کند، اخسر یعنی چه ؟ یعنی ورشکسته ترین انسان ها . در قرآن سوره کهف آیات 103 تا 105 فرمودند؛ قُلْ هَلْ نُنَبِّئُكُمْ بِالْأَخْسَرِينَ أَعْمَالًا، آیا به شما خبر دهیم که زیانکارترین مردم در کارها چه کسانی هستند ؟ الَّذِينَ ضَلَّ سَعْيُهُمْ فِي الْحَيَاةِ الدُّنْيَا وَهُمْ يَحْسَبُونَ أَنَّهُمْ يُحْسِنُونَ صُنْعًا، آنها که تلاش هایشان در زندگی دنیا گم و نابود شده است با این حال می پندارند کار نیک انجام می دهند. أُولَٰئِكَ الَّذِينَ كَفَرُوا بِآيَاتِ رَبِّهِمْ وَلِقَائِهِ فَحَبِطَتْ أَعْمَالُهُمْ فَلَا نُقِيمُ لَهُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَزْنًا، آنها کسانی هستند که به آیات پروردگارشان و لقای او کافر شده اند به همین جهت اعمالشان نابود شد از این رو روز قیامت میزانی برای آنها برپا نخواهد شد . چون چیزی ندارند که وزنش کنند و برای آن میزان قرار دهند. می گوید بابا من در دنیا این همه کار خوب انجام دادم می گوید آن چیزی که راس توحید بود تو قبولش نکردی پس آن چه که انجام دادی برای هوای نفس خودت انجام دادی، بعضی ها مهربان هستند و از مهربانی کردن خوششان می آید اما اگر زیربنای کامل را نداشته باشند آنجا مهربانی کردنشان خریدار ندارد چون می گوید؛ تو مهربانی کردی چون دوست می داشتی، همین . پس تلاش کنیم کارهایی را که در دنیا انجام می دهیم مراقبت کنیم . یک خانمی به یک خانم دیگری یک وسیله زندگی مثل ماشین لباسشویی بخشید . 2،3 روز یکبار زنگ می زد که لباسشویی ات خوب کار می کند ؟ پدرت آمرزیده، مگر تو نبخشیدی، چون می خواست اغنا شود که من به او یک چیزی دادم و او هم بگوید خدا تو را حفظ کند، پدر و مادرت را بیامرزد چقدر خوب کار می کند . آخرش آن خانم آن را برد و بخشید به یک فرد دیگر و گفت من نمی توانم از این استفاده کنم. پس یک کاری نکنیم که به آیات پروردگار و لقای پروردگارمان کافر شویم، برای همین اعمالمان هم نابود شود چون کسی که خدا را نمی بیند فقط خودش را می بیند .
الله اکبر؛ انسان های زیادی را در عمر دنیایی ام دیدم که بسیار تلاش می کردند، اما جالب بود دستاوردشان می دوید و آنها هم به دنبال دستاورد می دویدند . خدا رحمت کند پدربزرگم را به پدرم می گفت پسرم یک روزی می آید که تو می بینی لقمه می دود و صاحب لقمه گشنه هم به دنبالش، همان که می رسد چنگ بزند به دهانش بگذارد دوباره در می رود . کاری کنیم که این بلا سرمان نیاید این دستاوردها و دارایی هایمان را طوری به دست نیاوریم که آنها بدوند و ما هم به دنبالش، و جالب تر نمی فهمیم چرا ؟ همیشه می گوئیم این آقا و یا خانم فلانی، خدا چنین و چنانش کند، تقصیر او بود . نه تقصیر او نبود تو قبل از این یک کاری کردی که لقمه ی تو هیچ وقت به دهانت نرسد . یک دلیل دیگر هم دارد، بعضی ها مرتب به دست می آورند اما سیری ندارند، هیچ وقت سیر نمی شوند تا لااقل از آنچه که اندوخته اند بهره ببرند بابا تو اینقدر داری دیگر کافی است حالا می خواهی زیارت بروی زیارت برو، می خواهی سیاحت بروی سیاحت برو به مردم ببخش، بگذار خانه هایی برسر افراد نیازمند سوار شود و آنها هم احساس راحتی کنند . وقتی اینجوری است چون سیری ندارد دائم به دنبالش می دود که یک چیز دیگر به دست بیاورد . ببینید شما چطور زندگی می کنید این ها قصه نیست این ها چیزهایی است که از بطن ما بیرون می آید .
سوره نور آیه 39 ؛ وَالَّذِينَ كَفَرُوا أَعْمَالُهُمْ كَسَرَابٍ بِقِيعَةٍ يَحْسَبُهُ الظَّمْآنُ مَاءً حَتَّىٰ إِذَا جَاءَهُ لَمْ يَجِدْهُ شَيْئًا وَوَجَدَ اللَّهَ عِنْدَهُ فَوَفَّاهُ حِسَابَهُ ۗ وَاللَّهُ سَرِيعُ الْحِسَابِ ، اعمالشان همچون سرابی است که در یک کویر که انسان تشنه از دور آن را آب می پندارد اما هنگامی که به سراغ آن می آید چیزی نمی یابد. اینطور می شوند .
حافظ علیه الرحمه می گوید :
دور است سراب از این بادیه هشدار - مواظب باش
تا غول بیابان نفریبد به سرابت
دسته دوم:
این گروه این عالم را در طبیعت و جسم خلاصه نمی بینند بلکه برای این عالم مُلک که الان ما در آن هستیم غیب و ملکوتی قائل هستند، یک عالم غیبی می دانند، یک ملکوتی بالاتر از خودمان می دانند و این غیب و ملکوت را فقط در دست خدا می دانند و دسترس ما نیست .
سوره یس آیه 83؛ فَسُبْحَانَ الَّذِي بِيَدِهِ مَلَكُوتُ كُلِّ شَيْءٍ وَإِلَيْهِ تُرْجَعُونَ، مالکیت و حاکمیت همه چیز در دست خدا است و شما را به سوی او باز می گردانند . خب برای چیزی که در دست خدا است، تو در دنیا چه جان اضافه ای است که می کَنی ؟ 100نفر را هم زیرپایت له می کنی می دوی تا به آن برسی همه چیز دست خدا است تلاشت را بکن ولی از خدا آن روزی که می خواهی درخواست کن . پس باید ریشه اعمال را شناخت و فهمید که به کدام جهان بینی و نگرشی متصل است؛ جهان بینی که تجلی کوثر است یا جهان بینی که ابتر است؟
کو خمر تن کو خمر جان کو آسمان کو ریسمان
تو مست جام ابتری، من مست حوض کوثرم
بهتر نیست که ما مست جام ابتر نباشیم، مست حوض کوثر باشیم .
در تحف العقول آمده که مولا امیرالمومنین علی (ع) به کمیل فرمود؛ ای کمیل هیچ حرکتی نیست مگر اینکه تو در انجام آن نیازمند معرفت و شناخت هستی . هرحرکتی که می خواهد ایجاد شود اول باید معرفت و شناخت باشد. یا حضرت در جایی دیگر به فهم در دین تاکید کرده اند تحت این عبارت؛ عابدی که تفقُه در دین ندارد به مانند الاغ آسیابان است که مدام به دور خود می چرخد اما مقصدی ندارد .
در اصول کافی جلد (1) آمده که امام باقر (ع) فرمودند؛ نهایت کمال، خوب فهمیدن دین و شکیبایی بر ناگواری ها و اندازه گیری و رعایت اعتدال در معاش و زندگی است. بعضی ها فکر می کنند صرفه جویی یعنی نخوردن، نه اینجوری نیست، صرفه جویی یعنی اینکه به اندازه بخوری نه براساس هوس، چون که دلم می خواهد، من عاشق گوشت لخم هستم وسط نان بگذارم و گاز بزنم روی پلو بگذارم و دولپی بخورم، نه، نباید باهوس خورد . به اندازه ای که شکم شما سیر شود و بدن شما نیاز دارد باید خورد. در همین سند اصول کافی جلد (1) امام صادق (ع) فرمودند؛ کسی که بدون آگاهی و بصیرت عمل می کند مثل کسی است که بیراهه حرکت می کند . هرچه سریع تر به بیراهه بروی از راه اصلی دورتر می شوی، چون شناخت نداری، حالا مشکل جدید درست شد . تفقُه در دین یعنی چه ؟ یعنی اینکه باید حدود و مرزهای الهی را شناخت از این حدود و مرزها باید مراقبت کرد، چگونه؟ دائم سوال پیش می آید دیگر، در این عالم هر چیزی دارای یک حدی است که باید آن را شناخت و در مقام عمل به کار بست، خیلی ساده بگویم؛ محبّت به فرزند حدی دارد اگر تو دائم جلوی او پهن باشی زیر یوغ اسارت فرزند باشی چه اتفاقی می افتد ؟ هم او را خراب کردی هم خودت را، پس هرچیزی اندازه ای دارد. در مورد افعال و اخلاق هم حد و مرزی است که خدا به عنوان شریعت تعیین فرموده و امر کرده حفظ کنید.
سوره بقره آیه 190؛ إِنَّ اللَّهَ لَا يُحِبُّ الْمُعْتَدِينَ، خدا تعدی کنندگان را دوست نمی دارد. از حدود خارج نشوید آنهایی که از حدود خارج می شوند را خدا دوست نمی دارد.
سوره طلاق آیه (1)؛ وَتِلْكَ حُدُودُ اللَّهِ ۚ وَمَنْ يَتَعَدَّ حُدُودَ اللَّهِ فَقَدْ ظَلَمَ نَفْسَهُ ، این حدود خداست هر که از حدود تجاوز کند، یقیناً به خودش ستم ورزیده است.
آیه، آیه قرآن، سوره بقره آیه 229؛ وَمَنْ يَتَعَدَّ حُدُودَ اللَّهِ فَأُولَٰئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ، کسانی که از حدود خدا تجاوز کنند، آنان بی تردید ستمکارند.
سوره بقره آیه 187؛  تِلْكَ حُدُودُ اللَّهِ فَلَا تَقْرَبُوهَا ۗ كَذَٰلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ آيَاتِهِ لِلنَّاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَّقُونَ، این مرزهای الهی است به آن نزدیک نشوید خداوند این چنین آیات خود را برای مردم روشن می‌سازد باشد که پرهیزگار گردید. کدام مرزها ؟ آیات بالا و پایین این سوره را بخوانید مرزها را مشخص کرده است.
سوره توبه آیه 112خداوند در مورد صفات مومنان گفته است، التَّائِبُونَ الْعَابِدُونَ الْحَامِدُونَ السَّائِحُونَ الرَّاكِعُونَ السَّاجِدُونَ الْآمِرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَالنَّاهُونَ عَنِ الْمُنْكَرِ وَالْحَافِظُونَ لِحُدُودِ اللَّهِ ۗ وَبَشِّرِ الْمُؤْمِنِينَ
[آن مؤمنان، همان] توبه کنندگان، عبادت کنندگان، سپاس گزاران، روزه داران، رکوع کنندگان، سجده کنندگان، فرمان دهندگان به معروفَ و بازدارندگان از منکر و پاسداران حدود و مقرّرات خدایند؛ و مؤمنان را [به رحمت و رضوان خدا] مژده ده. َ
حافظان حدود و مرزهای الهی، شما مؤمن هستید ؟ مؤمنی فقط نماز خواندن نیست، مؤمن باید حدود و مرزهایی که خداوند تعیین کرده رعایت کند. خیلی قشنگ است یک آیه ای داریم که خداوند در مورد اینکه آقایان می توانند زن های بیشتری بگیرند می گوید؛ یکی ، 2تا ، 3 تا، ولی درنهایت می‌فرمایند؛ امّا قلب شما نمی تواند اینها را یکسان بدارد پس بهتر است به همان یکی اکتفا کنید. خیلی قشنگ حدود را تعیین کنید چون مواردی پیش می آید که خانمی مشکلات و مسائل خیلی خاص دارد خب همسربه زن احتیاج دارد اینجا به او اجازه می دهد می گوید ایشان را رها نکن ولی می توانی یک زن دیگر اختیار کنی بیماری ها ، جنون ها، سرع ها و...
در بحارالانوار جلد 2 آمده است؛ مردی در مکه خدمت امام باقر(ع) رسید عرض کرد شما می گویی چیزی نیست مگر آن که حدی دارد امام فرمودند؛ بله هر چیزی یک حدی دارد، از کوچک و بزرگ خداوند برای آن حدی قرار داده است مرد عرض کرد مثلا حد همین سفره شما چیست ؟ سفره جلو آقا پهن بود، آقا فرمودند حدش این است وقتی می خواهی آن را پهن کنی نام خدا را ببر، با بسم الله الرحمن الرحیم سفره ات را پهن کن یا وقتی می خواهی میز غذا بچینی اولین تکه را با بسم الله الرحمن الرحیم سر میز ببر. وقتی پهن می کنی نام خدا را ببر، وقتی جمع می‌کنی نام خدا را ببر، سفره را روی فرش انداختی زیرش را تمیز کن کثیف نماند، خرده های غذا روی زمین نماند روی میز خوردید روی میز را تمیز کنید. ما دختر خانه که بودیم سفره پهن می کردیم وسیله می‌چیدیم و بعد از اتمام هم باید وسایل سفره جمع می کردیم و در آخر هم باید سفره پاک می کردیم.
مرد عرض کرد حد کوزه شما چیست ؟ فرمود که از گوشه یا از جای شکسته آن آب نخوریم. خانم، آقا روی مُهر شکسته نماز نخوانید این حدش است.
در روایت آمده روز قیامت به عدّه ای می گویند أفلا عَمِلْتَ بما عَلِمْتَ ؟ چرا به آنچه که می دانستی عمل نکردی ؟شما امشب شنیدی، مگر نشنیدی؟ نگو یادم رفت یادداشت کن و دائم تکرار کن، چطور این گوشی ها را دستتان می گیرید ظرف چند دقیقه همه ی آن را زیرورو می کنید یاد می گیرید، چرا به آنچه که می دانستی عمل نکردی ؟ طرف می گوید نمی دانستم، جواب می دهد؛ أفلا تعلّمت حتى تعمل. چرا آموزش ندیدی تا عمل کنی ؟به نمی دانستم رها نمی کند، اسباب آموزش در دسترس شماست چرا نرفتی آموزش ببینی؟ پس انسان نیاز به یک رساله عملیه دارد که به او بگوید چه کاری انجام بدهد، چه کار انجام ندهد.
سوره حشرآیه 7 می خوانیم خدا فرموده؛ وَمَا آتَاكُمُ الرَّسُولُ فَخُذُوهُ وَمَا نَهَاكُمْ عَنْهُ فَانْتَهُوا ۚ وَاتَّقُوا اللَّهَ ۖ إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ، آنچه را رسول خدا برای شما آورده بگیرید و اجرا کنید از آنچه نهی کرده خودداری کنید از مخالفت خدا بپرهیزید که خداوند کیفرش شدید است. این بنده کوچک خدا درهمه ی این سال ها چند بار گفتم هر چه گفته انجام بده، انجام بده . هر چه گفته انجام نده، انجام نده . غیر از این هم چیزی از شما نمی‌ خواهیم، اصلا لازم نیست شما نصف سال را روزه بگیرید، نماز نافله ها را خواندن خیلی خوب و عالی است ولی به شما زور نمی گوییم، به ما چه، دوست داشتی بخوان.
تا کنون کردی چنین، اکنون مکن
تیره کردی آب را افزون مکن- آن را بیشتر هم نزن تا تیره تر شود.
بر مَشُوران، تا شود این آب صاف – آب را تکان نده
 و اندرو بین ماه و اختر در طواف
در سوره فاطر آیه 10 می خوانیم، خدا فرموده؛ إِلَيْهِ يَصْعَدُ الْكَلِمُ الطَّيِّبُ وَالْعَمَلُ الصَّالِحُ يَرْفَعُهُ؛ حقایق پاک چون عقاید و اندیشه های صحیح به سوی او بالا می رود، عقیده هایتان را پاک کنید، تفکراتتان را درست و سالم کنید، و عمل شایسته این عقاید پاک را بالا می برد.
در نهج البلاغه می‌خوانیم مولا امیرالمؤمنین (ع)فرمودند : بدان هر عمل و کرداری مانند گیاه رویشی دارد هیچ روینده ای از آب بی‌نیاز نیست آب ها هم گوناگونند پس هر روینده ای آب گوارا می‌آشامد درختش نیکو، میوه اش شیرین خواهد بود، آب ناپاک و بد می آشامد درختش بد و میوه اش تلخ است.
سوره اسراء آیه 84 می خوانیم : قُلْ كُلٌّ يَعْمَلُ عَلَىٰ شَاكِلَتِهِ، بگو هر کس بر پایه خلق و خوی و عادت های اکتسابی خود عمل می‌کند. چیزهای خوب کسب کنید، از آدم‌های خوب کسب کنید.

• < قبلی
• بعدی >